Mensenrechten en digitalisering, een winnende combinatie voor België

Stories

De financiering van projecten rond digitalisering en mensenrechten vormt een prioriteit voor België. Op Europees niveau wordt ons land beschouwd als een pionier als het gaat om het inzetten van digitalisering als hefboom van ontwikkeling. Digitalisering kan immers een toegevoegde waarde bieden in alle sectoren waar wij actief zijn, in het bijzonder met betrekking tot de naleving van de mensenrechten. Daarom lanceerden we in 2016 een oproep voor lokale projecten die beide thema’s combineren.

De context

De financiering van projecten rond digitalisering en mensenrechten vormt een prioriteit voor België. Op Europees niveau wordt ons land beschouwd als een pionier als het gaat om het inzetten van digitalisering als hefboom van ontwikkeling. Digitalisering kan immers een toegevoegde waarde bieden in alle sectoren waar wij actief zijn, in het bijzonder met betrekking tot de naleving van de mensenrechten. Daarom lanceerden we in 2016 een oproep voor lokale projecten die beide thema’s combineren.

002-reportage%20D4D_%20UNAMID.jpgTijdens de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties in 2015 verbond België zich ertoe de 17 Duurzame Ontwikkelingsdoelstellingen (SDG’s) na te streven die tot doel hebben een einde te maken aan armoede, de planeet te beschermen en het welzijn van iedereen te verzekeren tegen 2030. Om dit duurzame ontwikkelingsprogramma te realiseren, is een nieuw elan nodig en moeten nieuwe technologische  mogelijkheden worden bestudeerd. Digitalisering speelt met andere woorden een belangrijke rol in het verwezenlijken van de SDG’s.

Onze keuze is ingegeven door een eenvoudige vaststelling die vorm heeft gegeven aan een visie. Digitalisering heeft onze samenlevingen grondig veranderd, bijvoorbeeld door productie- of consumptiemodellen te creëren die tien jaar geleden nog ondenkbaar waren. Ook vergemakkelijkte digitalisering democratische inspraak en burgerbetrokkenheid en maakte ze van onze planeet een 'global village'. In onze visie zal deze vooruitgang binnen vijf jaar universeel toegankelijk zijn.

In dit opzicht beschouwt België met zijn beleid Digital for Development (D4D) digitalisering niet als een doel op zich, maar als een transversaal instrument om voor een groter aantal mensen in nood meer vooruitgang te boeken. We zijn er immers van overtuigd dat als de Belgische Ontwikkelingssamenwerking de kansen die digitalisering meebrengt onbenut laat,  het risico bestaat dat haar partners niet zullen delen in de baten ervan.

008-reportage%20D4D_Arne%20Hoel%20World%20Bank.jpg

Om die reden hebben we de component digitalisering onder meer opgenomen in de projectoproep "Mensenrechten en Digitalisering". We zijn er immers van overtuigd dat digitalisering projecten die de bevordering en/of bescherming van de mensenrechten beogen meer kans op slagen geven. Deze oproep werd op 8 april 2016 gelanceerd in vier van onze partnerlanden: Democratische Republiek Congo, Rwanda, Palestina en Tanzania. 

 

De geselecteerde projecten moesten gebaseerd zijn op een analyse van de mensenrechten in het betrokken land en een analyse van het potentieel (en de bijbehorende risico’s) van digitalisering als motor van verandering.

Wat de digitalisering betreft, moesten de projectvoorstellen minstens twee van de volgende elementen tot doel hebben:

  1. Multiplicatoreffect: gebruik van ICT-instrumenten om de toegang en het effect van de actie te maximaliseren;
  2. Drempel: gebruik van ICT-instrumenten om obstakels weg te nemen en de toegang van kwetsbare groepen zoals vrouwen, minderheden en de allerarmsten tot rechten te vergemakkelijken;
  3. Aanpasbaarheid: het potentieel om ICT aan te passen aan de lokale context om een aanzienlijk multiplicatoreffect te garanderen en/of de  drempel te verlagen in de lokale context.

009-reportage%20D4D_Global%20Partnership%20for%20Education.jpg

De uiteindelijke selectie was gebaseerd op de volgende criteria:

  • Het positieve effect van het project voor de begunstigden (in het bijzonder de kwetsbare groepen), met name het empowerment van de houders van rechten met het oog op een grotere participatie;
  • Het gebruik van digitale technologie op een transformerende en vernieuwende manier om de problematiek vanuit een verschillende invalshoek te benaderen en het effect van het project te maximaliseren;
  • De noodzaak en relevantie van het project voor de bevordering/bescherming van de mensenrechten, met name door rekening te houden met de context van het land.

Uiteindelijk werden vier projecten geselecteerd in drie van onze partnerlanden: Democratische Republiek Congo (1 project), Palestina (1 project) en Tanzania (2 projecten).

Het resultaat

Democratische Republiek Congo

TRIAL, een ngo met expertise in het versterken van de lokale capaciteit en het verlenen van juridische en justitiële bijstand aan slachtoffers van ernstige schendingen van de mensenrechten, versterkt de inspanningen van de Congolese actoren op het gebied van de strijd tegen straffeloosheid van personen die internationale misdrijven hebben begaan. Haar actie is opgebouwd rond de drie pijlers die de basis vormen van de strijd tegen straffeloosheid: ervoor zorgen dat de daders worden gestraft, voldoen aan het recht van de slachtoffers om de waarheid te kennen en schadeloosstelling te krijgen, en de autoriteiten in staat stellen hun mandaat te vervullen als overheidsinstantie die de openbare orde waarborgt. TRIAL geeft ondersteuning voor een geheel van maatregelen die aan de lokale context zijn aangepast en bedoeld zijn om slachtoffers van internationale misdrijven betere toegang tot justitie te verlenen en de lokale capaciteit te versterken. Daarmee is de organisatie een belangrijke actor in de strijd tegen straffeloosheid in de DRC.

Meer weten:

  • Eindelijk gerechtigheid voor verkrachte meisjes uit Kavumu! 
  • Video’s om grootschalige misdrijven te bestrijden 

Palestina

Het VN-programma voor een betere stedelijke toekomst (UN-Habitat) maakt gebruik van het videospel Minecraft, een soort digitale Lego om een driedimensionale omgeving te bouwen. Het spel blijkt een krachtig instrument te zijn om kansarme jongeren wereldwijd te betrekken bij stadsontwikkelingsprojecten. Door dit initiatief in Palestina te steunen, wil België van Gaza een aangename plaats maken voor jongeren. Jongeren in de Palestijnse Gebieden worden aangemoedigd om na te denken over de toekomst van hun stad. Mobiliteit en veiligheid krijgen hierin een centrale plaats.

Meer weten:

  • De wederopbouw van Gaza met Minecraft 

Tanzania

  • "Enabling Improved Governance and Accountability in Tanzania through digital technology" door Oxfam-Solidariteit. Het doel van dit project is bij te dragen aan de maatschappelijke verantwoordelijkheid en de verantwoordingsplicht van de Tanzaniaanse autoriteiten ten opzichte van hun burgers door middel van moderne en vernieuwende digitale technologieën. Het project wordt momenteel uitgewerkt in het district Kasulu, nabij Kibondo.
  • "Mapping the socio-economic and human rights situation of artisanal and industrial mining in northwest Tanzania" door de International Peace Information Service - IPIS. Dit project, dat wordt uitgevoerd in samenwerking met het Belgische Ontwikkelingsagentschap Enabel, draait rond het digitaal in kaart brengen van de socio-economische situatie en de naleving van de mensenrechten in de kleinschalige en industriële mijnbouwsector in het noordwesten van Tanzania

Bron(nen)

Partners

  • In de DRC : NGO Trial International
  • In Palestine : UN-Habitat
  • In Tanzanie :  NGOs IPIS et Oxfam Solidarité